Sağlık Hizmeti Sunumunda Poliklinik Hizmetlerinin Hastaların Hekimini Seçmesine Ve
Değiştirmesine ımkân Verecek şekilde Düzenlenmesi Hakkında Yönerge Düzenlenmiştir.
Bu Yönerge; 1/8/1998 tarihli ve 23420 sayılı Hasta Hakları Yönetmeliğinin 9 uncu maddesi
hükümleri göz önünde bulundurularak 13/12/1983 tarihli ve 181 sayılı Sağlık Bakanlığının Teşkilat Görevleri
Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 43 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Bu Yönergenin amacı; Hastaların sağlık hizmeti alacağı veya almakta olduğu hekimi serbestçe
seçmesine, değiştirmesine, sağlık kurumlarındaki hekimlerin buna uygun poliklinik hizmeti
vermesine yönelik tedbirlerin alınmasına ve bu amaçla gerekli hizmet, fizik ve personel
altyapısının oluşturulmasına ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Hekim Seçme Hakkı; Hasta ve hasta yakınlarının, en temel hasta hakkı olan sağlık çalışanını seçmesi
değiştirmesi, teşhis ve tedavilerinde katılımcı rol oynamaları şeklinde ifade etmek mümkündür.
Hekim seçme hakkı; ulusal ve uluslar arası metinlerde şu şekilde yer almaktadır:
Hasta,hekimini özgürce seçme hakkına sahiptir.(Lizbon Bildirgesi 1981),
Hastalar, sağlık sisteminin işleyişi ile uyumlu olarak, hekimlerini veya diğer sağlık personelini ve sağlık
kurumlarını seçme ve değiştirme hakkına sahiptir. (Amsterdam Bildirgesi 28-30 Mart 1994 ),
Hasta özel veya devlet sektöründe olmasından bağımsız olarak hekimini ve hastanesini veya sağlık hizmeti
veren kurumları özgürce seçme ve değiştirme hakkına sahiptir. Hasta herhangi bir aşamada diğer bir
hekimin görüşünü alma hakkına sahiptir.(Bali Bildirgesi Eylül 1995), Yeterli bilgiye sahip
her birey farklı tedavi prosedürleri (yöntemleri) ve tedaviyi verecek kişiler arasında seçim
yapma hakkına sahiptir. Hasta, hangi teşhis ve tedavi yöntemin kullanılacağı ve doktor , uzman
veya hastane seçimi konularında karar verme hakkına sahiptir. Sağlık hizmetleri, bu tedaviyi
uygulayacak çeşitli merkezler (sağlık kurumları) ve doktorlar ile alınan sonuçlar hakkında bilgi
vererek bu hakkın kullanılabileceğini temin etmelidirler. Bu hakkın kullanımını kısıtlayan tüm
engeller kaldırılmalıdır. Doktoruna güvenmeyen bir kişi başka bir doktor talep
edebilir(seçebilir) (Hasta Haklarına ılişkin Avrupa Statüsü (Ana Sözleşmesi) Temel
Dokümanı Roma, Kasım 2002),. Mevzuat ile belirlenmiş usüllere uyulmak şartı ile hastanın,
kendisine sağlık hizmeti verecek olan personeli serbestçe seçme, tedavisi ile ilgilenen
tabibi değiştirme ve başka tabiplerin konsültasyonunu istemek hakkı vardır. (1998, Hasta
Hakları Yönetmeliği 9 uncu Madde),. Yataklı tedavi kurumlarında mevcut her klinisyen uzmanın
poliklinik hizmeti vermesine yönelik düzenleme yapılarak hastaların hekim seçmesine imkan
sağlanır. (2005, Yataklı Tedavi ışletme Yönetmeliği 8 inci Madde). Her hastanın sağlık sistemine
uygun olması ve yetkili hekimin uygun görmesi halinde, kendisine sağlık hizmeti sunan kişi ve
kuruluşu değiştirme hakkı bulunmalıdır. (Hasta Hakları ve Sorumlulukları TS-12222-Nisan 1997) .
Hasta, mevzuatın belirlediği kurallara, tıbbi uygulamanın özelliklerine ve kurumun koşullarına
göre hekimini seçmekte özgürdür. (Hekimlik Meslek Etiği Yönetmeliği 22 inci Madde)